Get Adobe Flash player

Ekspresowa ewolucja


Choć ewolucja kojarzy się raczej z powolnymi zmianami, w przypadku mączlika ostroskrzydłego - niewielkiego owada z rzędu pluskwiaków zachodzi ona w iście ekspresowym tempie - dowodzą na łamach dzisiejszego „Science” amerykańscy uczeni w University of Arizona. 

Mączliki to maleńkie stworzenia, samce mierzą około milimetra długości, samice są nawet trochę mniejsze. Mimo niedużych rozmiarów powodują kolosalne straty w rolnictwie niemal na całym świecie. Larwy oraz dorosłe osobniki wysysają soki z roślin, co powoduje ich obumieranie. Na dodatek roznoszą rozmaite choroby. Przypuszcza się, że ojczyzną mączlików są Indie. W Europie i Stanach Zjednoczonych owady te pojawiły się już pod koniec XIX wieku.

Mączliki żyjące na terenie amerykańskiego stanu Arizona bardzo się zmieniły w ostatnim czasie. Mniej więcej 10 lat temu zostały zakażone riketsjami - chorobotwórczymi bakteriami. Jednak w tym przypadku obecność mikrobów podziałała na owady pozytywnie - zakażone mączliki szybciej się rozwijają, są bardziej odporne na choroby czy inne zagrożenia zewnętrzne oraz składają więcej jaj. Zyskały więc niezwykłą przewagę ewolucyjną na swoimi niezakażonymi pobratymcami. - Nasze badania dowodzą, że riteksje potrafiły dokonać przeobrażenia całej owadziej populacji w bardzo krótkim czasie. Skala korzyści, jakie mączliki zyskały dzięki zakażeniu riteksją jest naprawdę niezwykła - mówi Molly Hunter z University of Arizona.

Na dodatek okazuje się bakterie potrafią w jakiś sposób manipulować stosunkiem liczby samic do samców. Ponieważ riteksje mogą się przenosić jedynie z matki na córkę, z jajeczek zainfekowanych samic wykluwa się więcej żeńskich niż męskich larw. Dzięki temu procent zainfekowanych mączlików zwiększył się z 1 proc. w 2000 roku, do blisko 100 procent obecnie.

 Przewaga, jaką infekcja bakteryjna daje mączlikom niepokoi naukowców. Może się bowiem okazać, że walka z tymi szkodnikami będzie trudniejsza niż się do tej pory wydawało2011_04_08_a 

Anna Piotrowska

CZYTAJ TAKŻE