Get Adobe Flash player

Cho wymary miliony lat temu, naukowcom udao si zmierzy temperatur ich ciaa. I okazao si, e olbrzymie rolinoerne dinozaury mogy by rwnie ciepokrwiste, co dzisiejsze ssaki - dowodz na amach ?Science Express" amerykascy i niemieccy naukowcy.

Zmierzenie temperatury ciaa zwierzcia, ktre umaro dawno temu nie jest atwe. Kwesti t rozwizali uczeni pod kierunkiem Roberta Eagle z California Institute of Technology (Caltech-u). Wykorzystali fakt, e w zalenoci od temperatury ciaa, zmienia si ilo i proporcje rozmaitych izotopw w szkliwie nazbnym zwierzt. W tym przypadku chodzio o zmierzenie koncentracji rzadko spotykanych cikich izotopw wgla (C-13) i tlenu (O-18) w 11 zbach wielkich rolinoernych dinozaurw sprzed ok. 150 milionw lat. Skamieniaoci zauropodw: brachiozaura i kamarazaura pochodziy z Tanzanii oraz Stanw Zjednoczonych.

Analizy zawartoci izotopw pozwoliy stwierdzi, e rednia temperatura ciaa brachiozaura wynosia okoo 38,2 st. Celsjusza, natomiast jego krewniaka - kamarazaura ok. 35,7 st. To zadziwiajce odkrycie, bo jeszcze nie dawno sdzono, e pod wzgldem przemiany materii i ciepoty ciaa dinozaurom bliej byo do zmiennocieplnych gadw ni staocieplnych ssakw. Nowe badania dowodz jednak, e dinozaury byy znacznie cieplejsze ni krokodyle czy aligatory.

Naturaln konsekwencj zmienno- czy staocieplnoci s dwa odmienne style ycia. Ciepota ciaa zwierzt zmiennocieplnych zaley od temperatury otoczenia, dlatego po zimnej nocy s mao ruchliwe i dopiero po ogrzaniu promieniami soca ruszaj na owy. Do ycia potrzebuj jednak zaledwie 1/10 energii stworze staocieplnych.

W przypadku istot ciepokrwistych sytuacja jest odwrotna. Same reguluj temperatur swojego ciaa. Std musz stosunkowo duo je by je ogrza.  Ale dziki temu s mobilne, i w dzie i w nocy.

Fakt, e temperatura ciaa dinozaurw bya podobna do ciepoty ciaa ssakw implikuje, e wymarli rolinoercy byli ciepokrwici. Sprawa wydaje si jednak nieco bardziej skomplikowana, bo niektre teorie zakadaj, e due dinozaury byy staocieplne nie dlatego, e ju tak miay, lecz z powodu duej masy ciaa (gigantotermia). Oznacza to, i ich mniejsi pobratymcy mogli by zmiennocieplni.

Dlatego uczeni planuj teraz kolejne analizy zawartoci izotopw w zbach wymarych stworze, tych cakiem maych oraz modych rolinoercw z grupy zauropodw. Licz, e dziki temu bdzie mona wyjani zagadk rzekomej staocieplnoci dinozaurw2011_06_24_b1

Anna Piotrowska/EurekNews

CZYTAJ TAKE

Komentarze (1)
1sobota, 25, czerwiec 2011 14:03
Jeli miaoby si okaza, e wrd dinozaurw istniao zrnicowanie pod wzgldem mechanizmw regulacji temperatury ciaa, to rodzi si pytanie o tory, jakimi ewoluowao. Podobna kwestia ma miejsce w przypadku terapsydw (a moe take i synapsydw) - bezporednich przodkw ssakw.

NAJNOWSZE WIDEO


projekt copy